Facebook link

Teatr „Bagatela” Kraków - Obiekt - VisitMalopolska

Powrót

Teatr „Bagatela” Kraków

Teatr „Bagatela” Kraków

Teatr Bagatela i ulica Karmelicka w środku dnia
ul. Karmelicka 6, 31-128 Kraków
tel. +48 124245200
Historia teatru sięga roku 1918, kiedy Marian Dąbrowski, późniejszy twórca koncernu prasowego „Ilustrowany Kurier Codzienny” (IKC) zainicjował powstanie sceny. Budynek zaprojektował w latach 1918-1919 architekt Janusz Zarzecki, a wnętrza zaprojektował malarz Henryk Uziembło. Z początkiem ubiegłego wieku w tym miejscu stał zwykły, parterowy dom - na rogu mieścił się sklep kolonialny, a przy nim bufet i sala restauracyjna. Pomysł na wygląd teatru Zarzecki zaczerpnął z architektury Paryża: placyk u zbiegu ulic Karmelickiej, Dunajewskiego i Podwale był łudząco podobny do placyków Clichy, Pigalle i Blanche. 

Nazwę teatru wymyślił Tadeusz Żeleński-Boy. Anegdota mówi, że Marian Dąbrowski, zorganizował spotkanie ludzi znanych w mieście z dowcipu. Boy wtedy zażartował:  „Znaleźć dobrą nazwę dla teatru? – Bagatela!”. 

Gmach nowego teatru porównywany był do paryskich budynków teatralnych: Casino de Paris i FoliesBergère. Widownia z lekką i barwną formą secesyjną mogła pomieścić 700 widzów. Pod sceną umieszczono rekwizytornię i sznurownię. Pierwszą premierą była napisana w 1912 roku komedia Gabrieli Zapolskiej „Kobieta bez skazy”. Do niedawna zakazana przez cenzurę, wywołała skandal, co naturalnie przełożyło się na niebywałe powodzenie sztuki.

W roku 1926 na skutek trudności finansowych przekwalifikowano teatr na kinoteatr. Niebawem pożar, jaki wybuchł w nocy 6 na 7 kwietnia 1928, całkowicie zniszczył wnętrze. Odbudowę przeprowadzono według projektu Stanisława Filipkowicza i Tadeusza Tombińskiego, którzy kierowali się własnym rozumieniem sztuki. Z fasad zniknęły ozdoby, jedynym dekoracyjnym elementem stała się maska zawieszona na frontowej ścianie, a wnętrze pomalowano na jednolity kolor. Pozostawiono scenę i fosę orkiestrową dla muzyków, przygrywających niemym filmom. Było to w owym czasie najelegantsze kino Krakowa. 

W 1938 gmach zmodernizowano i nazwano "Scala". Z pierwotnego budynku pozostały tylko mury. W czasie wojny w budynku działało kino „Nur für Deutsche” („tylko dla Niemców”) ... zakonspirowany lokal AK. Po wyzwoleniu Krakowa spod okupacji niemieckiej już w styczniu 1945 roku rozpoczęto wyświetlanie w Scali przedwojennych filmów polskich. Niebawem miał rozpocząć tu działalność pierwszy w wyzwolonej Polsce stały teatr dla dzieci. W latach 1946-1948 mieścił się tutaj Teatr Kameralny, a od 1949 roku Państwowy Teatr Młodego Widza. 
W 1957 powstał w tym miejscu Teatr Rozmaitości. Dopiero w 1970 roku powrócono do nazwy teatru - Bagatela, a w 1972 nadano mu imię Tadeusza "Boya" Żeleńskiego.

Teatr Bagatela posiada trzy sceny, na których gra odmienny repertuar. Na scenie w głównym budynku grane są sztuki o charakterze rozrywkowym, często komedie, adresowane do szerokiej publiczności.

Mniejsza scena przy ul. Sarego na 100 miejsc jest oddawana reżyserom podejmującym tematy trudniejsze i eksperymentującym z formą. Jest to miejsce dobrze znane bardziej wyrobionej teatralnie publiczności, pomimo iż wejście jest ukryte pośród prywatnych kamienic. Przed laty było tu żydowskie kasyno oficerskie. Na wtajemniczonych czekają dwie sale, jedna skromna, czarna, teatralna, z ustawianą amfiteatralnie widownią i podniesioną sceną, druga biała, urokliwa, z XIX-wiecznymi, pięknie odrestaurowanymi stiukami. W zależności od wyboru reżysera i scenografa, gdy jedna sala staje się miejscem gry, druga przyjmuje rolę foyer.

Trzecia, najmłodsza scena mieści się u stóp Kopca Kościuszki, przy al. Jerzego Waszyngtona. Strefa K-805 to niemal dwa hektary zieleni przywrócone mieszkańcom Krakowa po latach wykorzystywania przez jednostkę wojskową, od której scena wzięła nazwę. Na postindustrialnym terenie można nie tylko organizować spektakle, ale też magazynować dekoracje, kostiumy i rekwizyty. Przez cały rok działają tu pracownie budowy dekoracji (pracownia plastyczna, malarnia) oraz sala prób.

Aktualny repertuar teatru można znaleźć na stronie https://www.bagatela.pl/